انتخاب برگه
مدت زمان مطالعه ۷ دقیقه

پوکی استخوان

بدن شما به طور منظم سلول ها و اجزای قدیمی استخوان های شما را از بین می برد و اجزای جدیدی را تولید و جایگزین آنها می کند. وقتی که این اجزای تشکیل دهنده ی استخوان ها در بدن فردی سریعتر از موعد از بین بروند و یا تولید و جایگزینی آنها با سرعت لازم انجام نگیرد (و یا در صورت بروز هر دوی این شرایط باهم)، فرد به بیماری پوکی استخوان مبتلا خواهد شد. بیش از 10میلیون نفر از مردم کشور آمریکا درگیر بیماری پوکی استخوان هستند. با اینکه که زنان بیشتر در خطر ابتلا به پوکی استخوان هستند اما برخی مردان نیز ممکن است به این بیماری مبتلا شوند. تحقیقات نشان می دهند که در میان افراد 50 ساله و بالاتر:

  • یک نفر از هر دو زن، دچار شکستگی استخوان ناشی از پوکی استخوان می شود. خطری معادل با مجموع درصدهای احتمال ابتلا به سرطان های سینه، تخمدان و رحم بر روی هم رفته.
  • از هر 4 مرد یک نفر به دلیل پوکی استخوان دچار شکستگی استخوان می شود. آمار و درصدی که بیشتر از احتمال ابتلا به پروستات در مردان است

خوشبختانه بیماری پوکی استخوان قابل پیشگیری است. در صورت بروز پوکی استخوان، پزشک می تواند این بیماری را پیش از آنکه فرد دچار شکستگی استخوان شود، تشخیص داده و درمان کند. حتی پس از بروز شکستگی استخوان نیز، با انجام اقدامات صحیح، عوارض و مشکلات بعدی ناشی از این بیماری قابل اجتناب هستند.

علائم و نشانه های پوکی استخوان

پوکی استخوان اغلب بیماری خاموش نامیده می شود زیرا این بیماری ممکن است هیچ نشانه و علائمی نداشته باشد. برخی از بیماران نیز با علائم زیر مواجه می شوند:

  • شکستن استخوان (بیشتر در قسمت استخوان های کفل، ستون فقرات و مچ ها) که حتی بر اثر یک افتادن ساده و یا وارد آمدن ضربه ای کوچک ممکن است اتفاق بیفتد
  • مهره های فشرده شده که منجر به درد مزمن، کوتاه شدن قد و یا ناهنجاری در شکل و ظاهر ستون فقرات می شود

این گونه علائم می توانند ناشی از برخی اختلالات و یا مشکلات پزشکی دیگر نیز در استخوان های فرد باشند. همیشه در مورد روش درمان در این موارد با پزشک خود مشورت کنید.

دلایل ابتلا به پوکی استخوان

عوامل زیادی می توانند زمینه ساز ابتلا به بیماری پوکی استخوان شوند. در ادامه به برخی از این دلایل و عوامل زمینه ساز ابتلا به پوکی استخوان اشاره می کنیم:

  • سن: احتمال بروز پوکی استخوان بعد از سن 50 سالگی بیشتر می شود
  • جنسیت: زنان 4 برابر بیشتر از مردان در معرض ابتلا به پوکی استخوان هستند
  • نژاد: هر کسی ممکن است که به این بیماری مبتلا شود، اما زنان سفیدپوست و زنان آسیایی بیشتر در معرض ابتلا به پوکی استخوان قرار دارند
  • یائسگی: کمبود استروژن ناشی از یائسگی باعث تحلیل استخوان می شود
  • پیشینه ی خانوادگی: سابقه ی خانوادگی فرد در ابتلا به پوکی استخوان و یا شکستن استخوان می تواند نقش داشته باشد
  • وزن: کم بودن وزن فرد و یا کوچک و نحیف بودن جثه ی فرد نیز از دیگر عوامل ابتلا به این بیماری باشد
  • عدم دریافت کلسیم و یا ویتامین D به میزان کافی در بدن فرد موجب پوکی استخوان می شود
  • نخوردن میوه و سبزیجات به اندازه کافی برای تأمین سایر مواد مغذی در بدن (مانند منیزیم، پتاسیم، ویتامین های C و K)
  • عدم دریافت پروتئین کافی در بدن فرد
  • مصرف بیش از اندازه ی الکل و سدیم و یا کافئین
  • داشتن سبک زندگی با فعالیت و تحرک کم
  • سیگار کشیدن
  • مصرف برخی از داروهای خاص (مانند پردنیزون) و ابتلا به برخی بیماری ها نیز می توانند موجب تحلیل و از بین رفتن بافت استخوان و افزایش احتمال ابتلا به پوکی استخوان شوند
مقایسه استخوان سالم و استخوان پوک

پیشگیری از ابتلا به پوکی استخوان

زنان و مردان در هر سنی که باشند برای محافظت از استخوان های خود باید موارد زیر را رعایت کنند:

  • مصرف کلسیم و ویتامین دی به مقدار کافی
  • پیروی از دستورالعمل های تغذیه ای خاص هر کشور یا منطقه در میزان مصرف پروتئین، میوه و سبزیجات
  • انجام ورزش های تحمل وزن
  • محدود کردن میزان مصرف الکل تا اندازه ی متوسط و یا کمتر
  • ترک کردن سیگار

اگر شما زنی هستید که یائسه شده اید و یا مردی با سن بیش از 50 سال هستید، پزشک شما باید از دستورالعمل های بنیاد ملی پوکی استخوان پیروی کند و اقدامات زیر را انجام دهد:

  • ارائه ی توضیحات کامل درباره خطرات پوکی استخوان و شکستگی های مربوط به آن
  • تجویز رژیم غذایی سرشار از میوه و سبزیجات که حاوی ویتامین D و کلسیم کافی می باشد، همراه با تجویز مکمل های غذایی در صورت لزوم
  • توصیه به انجام ورزش های تحمل وزن و تقویت عضلات به صورت منظم
  • ارزیابی احتمال و خطر افتادن در فرد و در صورت لزوم به کارگیری تمهیدات لازم را برای پیشگیری از افتادن فرد
  • در رابطه با مصرف الکل و دخانیات از شما سؤال کرده و توصیه های لازم را انجام دهد
  • قد خود را هر سال اندازه گیری کنید

تشخیص پوکی استخوان

در آزمایش تراکم استخوان (که به آن دانسیتومتری استخوان یا  DEXAیا DXA نیز گفته می شود) از یک دستگاه اشعه ایکس خاص استفاده می شود و تنها راه برای تشخیص پوکی استخوان توسط پزشکان است. چنین آزمایش ها و اسکن هایی برای موارد زیر توصیه می شود:

  • تمامی زنان با سن 65 سال و بالاتر
  • مردانی که سن 70 سال و یا بالاتر دارند
  • برخی از زنان یائسه؛ بسته به داشتن عوامل زمینه ساز ابتلاء به پوکی استخوان
  • برخی از مردان در سنین 50 تا 69 سال؛ بسته به داشتن عوامل زمینه ساز ابتلاء به پوکی استخوان
  • بعضی از بیمارانی که دچار شکستگی استخوان شده اند؛ بسته به سابقه ی پزشکی آنان
  • افرادی که داروهای خاصی مصرف می کنند و یا شرایط پزشکی خاصی دارند که می تواند بر تراکم استخوان فرد تأثیرگذار باشد

با آزمایش های تراکم استخوان پزشک می تواند بیماری هایی مانند استئوپنی (osteopenia کاهش توده استخوان با شدت کمتر از پوکی استخوان) را نیز تشخیص دهد. در رابطه با لزوم انجام این آزمایش ها از پزشک خود مشورت بگیرید.

سایر روش ها برای تشخیص پوکی استخوان

آزمایش FRAX score  تراکم استخوان شما را با فاکتورهای دیگر ترکیب و محاسبه می کند تا احتمال بروز شکستگی در استخوان های شما را تا 10 سال آینده تخمین بزند.

  • بررسی سوابق پزشکی شخصی و خانوادگی بیمار
  • معاینه ی فیزیکی
  • انجام اسکن های اضافی با سایر دستگاه ها
  • آزمایش خون و ادرار

درمان پوکی استخوان

درمان زود هنگام و به موقع پوکی استخوان می تواند درد را کاهش دهد، تحلیل رفتن استخوان را محدود و یا متوقف کند و از بروز شکستگی استخوان نیز پیشگیری کند. همچنین درمان مناسب می تواند به بیمارانی که دچار شکستگی شده اند نیز کمک کند تا از بروز آسیب ها یا شکستگی های بعدی جلوگیری کنند. ما روش های درمانی پوکی استخوان را متناسب با موارد زیر توصیه می کنیم:

  • سن
  • سلامت جسمی و سوابق پزشکی شما
  • جنسیت
  • میزان پیشرفت بیماری و میزان پیش بینی شده از استخوان از دست رفته در بیمار
  • مقاومت بدن شما در برابر برخی از داروها، جراحی ها و یا روش های درمانی خاص
  • اولویت، نظر و خواست شخصی شما

بسیاری از روش های درمان پوکی استخوان از قبیل ایجاد تغییر در رژیم غذایی و سبک زندگی در واقع از روش های پیشگیری از ابتلا به پوکی استخوان نیز هستند

سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) برخی از داروهای تزریقی، تزریقات وریدی (IV)، قرص ها، اسپری های بینی و پچ ها (patches) را نیز برای درمان پوکی استخوان تأیید کرده است که همگی این روش ها در برخی مطالعات رندمی نتایج مؤثری در کاهش شکستگی ها در بیماران، از خود نشان داده اند. حتما پیش از هر کاری عوارض جانبی روش های درمانی را با پزشک خود بررسی کنید.

برچسب ها:

آخرین دیدگاه‌ها

پرسش و پاسخ تکمیلی

سوالات شما در اسرع وقت پاسخ داده شده و از طریق ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد

0 دیدگاه
یک دیدگاه بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

16 − ده =

Call Now Button